This website uses cookies

TK Park uses strictly necessary cookies to make the site work, and analytics cookies only with your consent. You can change your choice at any time. Read our Cookie Policy

  1. Home
  2. Knowledge
  3. TK Park's learning resources.
  4. Article
Article

Knowledge

เมืองความรู้และสุขภาพ ประสบการณ์ของโกลด์โคสต์ ออสเตรเลีย

เมืองความรู้และสุขภาพ ประสบการณ์ของโกลด์โคสต์ ออสเตรเลีย

30 | Read : 8 min
July 22, 2020

cover_tkin1.jpg

ภาพ Weiqi Xiong on Unsplash


          ‘เมืองความรู้’ คือเมืองที่พัฒนาบนฐานความรู้ (knowledge based urban development) ให้ความสำคัญกับการเข้าถึงความรู้ของพลเมือง มีความสามารถในการเพิ่มมูลค่าและดึงดูดการลงทุนในธุรกิจความรู้ ให้ความสำคัญกับการศึกษาวิจัย พลเมืองมีคุณภาพชีวิตที่ดี มีสิ่งอำนวยความสะดวกพื้นฐาน และพื้นที่พักผ่อนหย่อนใจที่เข้าถึงได้ ซึ่งจำเป็นต้องมี “พื้นที่” สำหรับพบปะ สอบถาม และแลกเปลี่ยนความรู้ มีความร่วมมือทางสังคม เศรษฐกิจ และอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม

          ส่วน ‘เมืองสุขภาพ’ ตามนิยามขององค์กรอนามัยโลก (WHO) ระบุว่า นอกจากจะเป็นเรื่องของสุขภาพกายใจของประชากรในเขตเมืองแล้ว ยังรวมถึงวิธีการวางแผนและพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานของเมืองโดยรัฐบาลท้องถิ่นและผู้มีส่วนได้ส่วนเสียหลักอื่นๆ ด้วย ดังนั้นเมืองที่สนับสนุนและส่งเสริมความผาสุกทางร่างกายและจิตใจของผู้อยู่อาศัยจะถือเป็นเมืองสุขภาพ

          เมื่อพิจารณานิยามความหมายของเมืองสองรูปแบบนี้ จะเห็นว่ามีความซ้อนทับกันอยู่บางส่วน ทำให้มีผู้ทดลองผนวกเอาจุดเด่นของการพัฒนาเมืองทั้งสองแบบจนนำมาสู่กรอบแนวคิดเพื่อการพัฒนาสู่เมืองความรู้และสุขภาพ ซึ่งมีการนำมาประยุกต์ใช้ที่เมืองโกลด์โคสต์ ประเทศออสเตรเลีย ดังรูป[1]

pic_001.jpg

กรอบแนวคิดเพื่อการพัฒนาสู่เมืองความรู้และสุขภาพของเมืองโกล์ดโคสต์


รู้จักโกลด์โคสต์ (Gold Coast) และจุดเปลี่ยนการพัฒนาเมือง

          โกลด์โคสต์ เป็นเมืองใหญ่อันดับ 6 ของออสเตรเลีย มีประชากรกว่า 600,000 คน เป็นเมืองจุดหมายการท่องเที่ยวที่มีชื่อเสียง ก่อนที่จะเกิดวิกฤตการณ์ทางการเงินโลกใน พ.ศ.2551 ทำให้เศรษฐกิจการท่องเที่ยวของเมืองชะลอตัวลง แต่ก็สามารถฟื้นตัวอีกครั้งด้วยต้นทุนด้านทรัพยากรธรรมชาติที่เหมาะกับการพักผ่อน มีสภาพภูมิอากาศแบบกึ่งเขตร้อน แนวชายฝั่งที่ทอดยาวกับหาดทรายขาว มีภูเขาและป่าไม้สำหรับการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ โกลด์โคสต์ให้การต้อนรับนักท่องเที่ยวกว่า 10 ล้านคนต่อปี โดยเป็นนักท่องเที่ยวต่างชาติจำนวน 1 ล้านคน ซึ่งเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง

          จุดเปลี่ยนที่สำคัญ คือ โกลด์โคสต์ได้รับเลือกให้เป็นเจ้าภาพการแข่งขันกีฬาเครือจักรภพ (Commonwealth Games) พ.ศ.2561 ซึ่งส่งผลให้เกิดประโยชน์ทางสังคมและเศรษฐกิจต่อเมือง ดึงดูดผู้เข้าชมระหว่างรัฐและต่างประเทศมากกว่า 120,000 คน นักกีฬาและเจ้าหน้าที่ 10,000 คน ซึ่งช่วยยกระดับอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวของเมืองอย่างมีนัยยะสำคัญ มีการลงทุนสร้างและปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐานหลายโครงการมูลค่ากว่า 1,600 ล้านดอลลาร์ พร้อมกับการขยายตัวของภาคธุรกิจที่สอดรับกับมหกรรมกีฬาดังกล่าว เช่น ธุรกิจโรงแรม ร้านอาหาร สถานบันเทิง 

in_01.jpgภาพ City of Gold Coast on Unsplash

เส้นทางสู่เมืองความรู้และสุขภาพ

          โกลด์โคสต์ไม่หยุดตัวเองไว้เพียงแค่การเป็นเมืองท่องเที่ยวที่มีชื่อเสียง แต่ตั้งเป้าหมายสู่การเป็นเมืองศูนย์กลางด้านการศึกษา สุขภาพ และนวัตกรรม เพื่อขยายฐานทางเศรษฐกิจของเมืองให้กระจายตัวอย่างหลากหลาย และดึงดูดการลงทุนของภาคธุรกิจทั้งในและต่างประเทศ มุ่งเน้นให้เป็นเมืองที่สร้างแรงบันดาลใจในการดำเนินชีวิตและมองเห็นโอกาสใหม่ๆ

          การบรรลุเป้าหมายดังกล่าว ภาครัฐโดยเทศบาลเมืองโกลด์โคสต์มีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในการเป็นผู้นำการพัฒนาอย่างน้อยใน 3 เรื่องที่สำคัญ ได้แก่

1. การพัฒนาและเชื่อมโยงโครงข่ายการคมนาคมขนส่ง

          อาทิ โครงการรถราง Light Rail Corridor - Parkwood to Broadbeach เป็นหนึ่งในโครงการระบบขนส่งสาธารณะที่ใหญ่ที่สุดในประเทศ ถือเป็นก้าวสำคัญในการเปลี่ยนเมืองให้เป็นปลายทางที่ทันสมัยและเข้าถึงได้ เชื่อมต่อ 16 สถานี เป็นระยะทาง 16 กิโลเมตร เส้นทางดังกล่าวเชื่อมพื้นที่ชายหาดสู่โรงพยาบาล และมหาวิทยาลัยภายในเมืองได้โดยสะดวก

          นอกจากนั้น ยังพัฒนาการเชื่อมต่อจากถนนสายหลักให้เป็นโครงข่ายเส้นทางเข้ามาภายในเมืองมากขึ้น และให้ความสำคัญกับการขนส่งสาธารณะ มีการพัฒนาโครงข่ายรถสาธารณะให้มีประสิทธิภาพ ลดการใช้รถยนต์ส่วนตัว ปรับปรุงทางเดินเท้าและเลนจักรยานที่ปลอดภัย และมีบรรยากาศที่ดี 


คลิปวิดีโอ Gold Coast City Transport Strategy 2031

2. การพัฒนาย่าน หรือพื้นที่พัฒนาพิเศษในเมือง

          โกลด์โคสต์ให้ความสำคัญกับการสนับสนุนให้เกิดการเชื่อมโยงความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัย โรงพยาบาล สถาบัน ธุรกิจเอกชน และที่อยู่อาศัย ส่งเสริมการใช้พื้นที่แบบผสมผสาน เพื่อกระตุ้นการสร้างเครือข่ายและแลกเปลี่ยนความคิดเห็น เช่น

               โครงการ Gold Coast Health and Knowledge Precinct (GCHKP)

          จากการได้รับเลือกให้เป็นเจ้าภาพการแข่งขันกีฬาเครือจักรภพ ก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในเมืองโกลด์โคสต์หลายด้าน โดยเฉพาะการลงทุนก่อสร้าง เช่น หมู่บ้านนักกีฬา การคมนาคมขนส่งในเมือง รวมถึงโครงสร้างพื้นฐานต่างๆ หลังจากที่มหกรรมกีฬานานาชาติผ่านพ้นไป โกลด์โคสต์ไม่ได้หยุดอยู่เพียงเท่านั้น แต่ได้เดินหน้าลงทุนเพิ่มเติมในโครงสร้างพื้นฐานด้านสุขภาพ การศึกษา และการขนส่งที่ทันสมัย เพื่อต่อยอดไปสู่โครงการพัฒนา ‘ย่านสุขภาพและความรู้’ หรือ Gold Coast Health and Knowledge Precinct (GCHKP) บนพื้นที่ 200 เฮกตาร์[2] มูลค่าการลงทุน 5,000 ล้านดอลลาร์ เพื่อสร้างสรรค์พื้นที่พัฒนาพิเศษแห่งใหม่ให้เป็นจุดหมายปลายทางของบริษัทระดับโลกที่มีเอกลักษณ์ สำหรับธุรกิจการค้า การวิจัย และการสร้างสรรค์นวัตกรรม

คลิปวิดีโอ โครงการพัฒนา ‘ย่านสุขภาพและความรู้’ หรือ Gold Coast Health and Knowledge Precinct (GCHKP)

          คาดการณ์ว่า GCHKP จะมีส่วนช่วยในการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจของโกลด์โคสต์ให้ทัดเทียมเมืองสำคัญระดับโลก ภายในพื้นที่ของย่านนี้ประกอบด้วยมหาวิทยาลัยกริฟฟิธ โรงพยาบาลมหาวิทยาลัยโกลด์โคสต์ โรงพยาบาลเอกชนโกลด์โคสต์ และสถานศึกษาขนาดใหญ่อีกหลายแห่ง ประชากรในย่านประกอบด้วยนักศึกษาในระดับอุดมศึกษากว่า 20,000 คน คนทำงานกว่า 14,000 ตำแหน่ง นักวิจัย 1,000 คน ภายในย่านดังกล่าวยังเปิดให้มีการลงทุนด้านอสังหาริมทรัพย์เพื่อเช่า (built-to-rent) และพัฒนาพื้นที่แบบผสมผสาน (mixed-use) เพื่อให้เป็นย่านการค้าสำหรับผู้ประกอบการรุ่นใหม่ เป็นแหล่งรวมวัฒนธรรมและความคิดสร้างสรรค์ เป็นพื้นที่สำหรับทำงานร่วมกัน และศูนย์สร้างสรรค์นวัตกรรม (COHORT Innovation Space)[3] มีสวนสาธารณะขนาดใหญ่ และระบบการขนส่งมวลชนที่มีคุณภาพ เมื่อพัฒนาแล้วเสร็จสมบูรณ์ คาดว่า GCHKP จะรองรับการจ้างงานถึง 26,000 คน และเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจท้องถิ่นกว่า 2,900 ล้านดอลลาร์ info.jpg

 

                 Southport PDA

          Southport ได้รับการการอนุมัติจากรัฐบาลและประกาศให้เป็นพื้นที่สำคัญในการพัฒนาหรือ Priority Development Area (PDA) ในเดือนตุลาคม พ.ศ.2556 ซึ่งถือเป็นก้าวสำคัญในการวางแผนสำหรับย่านธุรกิจโกลด์โคสต์และส่งเสริมแผนการพัฒนาเมือง มีการลงทุนสร้างอาคารสำนักงาน ที่พักอาศัย พื้นที่สาธารณะเพื่อการพักผ่อนและสันทนาการ ทางเดินเท้าที่ร่มรื่น เลนจักรยาน และโครงข่ายขนส่งมวลชนสาธารณะ

CBD.png

แผนผังพื้นที่ Southport PDA

3. การส่งเสริมสุขภาพและสร้างเสริมคุณภาพชีวิต

          โดยทั่วไป เมืองโกลด์โคสต์มีศูนย์บริการสุขภาพ คลินิกวัคซีน ที่มีการทำงานร่วมกันเชื่อมโยงข้อมูลเป็นเครือข่ายและพร้อมให้การบริการแก่ประชาชนอยู่ค่อนข้างพร้อมสมบูรณ์อยู่แล้ว

          กระนั้นก็ตาม ทางเทศบาลเมืองก็ยังสนับสนุนให้มีโปรแกรมการออกกำลังกายครบวงจรที่เรียกว่า Active & Healthy Program ซึ่งออกแบบมาเพื่อให้เหมาะกับทุกเพศทุกวัยและตามระดับความแข็งแรงของสุขภาพแต่ละคน พลเมืองทุกคนสามารถติดตามตารางหรือสมัครเข้าร่วมกิจกรรมผ่านเว็บไซต์เมือง มีกิจกรรมให้เลือกอย่างหลากหลายเช่น การเคลื่อนไหวสำหรับเด็ก โยคะ หรือการดูแลสุขภาพเพื่อผู้สูงวัย เป็นต้น

          นอกจากนั้นยังริเริ่มโปรแกรม Active Travel ผ่านการพัฒนาโครงข่ายเส้นทางการเดินเท้า การขี่จักรยาน และเส้นทางขนส่งสาธารณะแบบบูรณาการ รวมทั้งดำเนินโครงการต่างๆ เพื่อส่งเสริมการเดินและการขี่จักรยาน[4]

          การส่งเสริมสุขภาพพลเมืองด้วยการสนับสนุนให้มีการเดินทางด้วยการเดินเท้าและขี่จักรยาน นอกจากการปรับปรุงทางเดินเท้าและเลนจักรยานให้มีคุณภาพและปลอดภัย ยังจำเป็นต้องมีบรรยากาศและสิ่งแวดล้อมที่เหมาะสมร่มรื่นกับกิจกรรมดังกล่าวด้วย ดังนั้นเทศบาลจึงดำเนินการเพิ่มพื้นที่สีเขียวและพัฒนาพื้นที่สาธารณะที่เปิดโล่ง ตลอดจนส่งเสริมการจัดกิจกรรมทางสังคม เพื่อให้พลเมืองมีโอกาสได้มาพบปะกัน รวมไปถึงการจัดเทศกาลเกี่ยวกับภาพยนตร์ซึ่งเป็นอีกหนึ่งธุรกิจสำคัญของเมือง

เรียนรู้จากโกลด์โคสต์

          แผนการพัฒนาเมืองโกลด์โคสต์นั้นให้ความสำคัญกับการเชื่อมต่อพื้นที่ ไม่ว่าจะเป็นมหาวิทยาลัย โรงเรียน โรงพยาบาล สถาบันวิจัย ย่านธุรกิจ รวมถึงพื้นที่สาธารณะ ให้เชื่อมถึงกันได้อย่างเป็นโครงข่าย เพราะพื้นที่เหล่านี้ถือว่าเป็น “พื้นที่ความรู้” ซึ่งไม่ควรจะแยกตัวอย่างโดดเดี่ยว

          รูปแบบวิธีการเชื่อมต่อกันจะต้องสามารถเข้าถึงได้ง่ายด้วยระบบขนส่งมวลชนสาธารณะ และให้ความสำคัญกับโปรแกรมการพัฒนาให้เกิดกิจกรรมทางกาย เช่น เส้นทางเดินเท้า เส้นทางจักรยาน สวนสาธารณะ เพราะกิจกรรมเหล่านี้ทำให้เกิดทั้งกระบวนการสร้างองค์ความรู้ ไปพร้อมๆ กับการสร้างสุขภาพที่ดี

           การดำเนินกระบวนการทั้งหมดนี้นำโดยภาครัฐ ร่วมกับภาคเอกชน สถาบันการศึกษา และภาคประชาชนเข้ามาช่วยขับเคลื่อน พลเมืองของเมืองโกลด์โคสต์สามารถค้นหากิจกรรม ติดต่อ ร้องเรียน ตรวจสอบทุกความเคลื่อนไหวที่เกิดขึ้นได้ด้วยตนเองผ่านทางเว็บไซต์ของเมือง

          ความโปร่งใส การมีส่วนร่วม และข้อตกลงร่วมกันของประชาชนเป็นองค์ประกอบที่สำคัญ พลเมืองต้องได้รับข้อมูลที่เพียงพอทั้งก่อนและหลังการดำเนินโครงการของภาครัฐ เพื่อให้พวกเขาเข้าใจว่าจะได้รับประโยชน์อะไรจากการพัฒนาเมือง และทำไมจึงควรจะมีส่วนร่วมในการกำหนดวิสัยทัศน์ของเมือง

          ทั้งหมดนี้คือสิ่งที่ส่งเสริมให้โกลด์โคสต์พัฒนาไปสู่การเป็นเมืองความรู้และสุขภาพ และเป็นเมืองที่ดึงดูดผู้อยู่อาศัยและนักลงทุน

 

ที่มา

Daniel O'Hare, Bhishna Bajracharya, Isara Khanjanasthiti. Transforming the tourist city into a knowledge and healthy city: Reinventing Australia's Gold Coast. IFKAD-KCWS 2012 joint conference - Knowledge, innovation and sustainability: Integrating micro and macro perspectives. Matera, Italy.Jun. 2012. [Online]

Natasha Dragun, CNN. How Australia's Gold Coast reinvented itself. Published 8th January 2018.[Online]

Website https://gchkp.com.au/

Website https://www.goldcoast.qld.gov.au



[1] ดัดแปลงจาก: Daniel O'Hare, Bhishna Bajracharya, Isara Khanjanasthiti. Transforming the tourist city into a knowledge and healthy city: Reinventing Australia's Gold Coast. IFKAD-KCWS 2012 joint conference - Knowledge, innovation and sustainability: Integrating micro and macro perspectives. Matera, Italy.Jun. 2012.

[2] 1 เฮกตาร์ (hectare) เท่ากับ 10,000 ตารางเมตร หรือประมาณ 6 ไร่ 1 งาน

[3] COHORT ประกอบด้วยพื้นที่ทำงาน (co-working space) ห้องวิจัย สตูดิโอ สิ่งอำนวยความสะดวก มีโปรแกรมฝึกอบรมและให้บริการคำปรึกษาเพื่อเพิ่มศักยภาพทางนวัตกรรมและธุรกิจ ดูรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ https://cohortspace.com.au/

[4] ดูวิดีโอ การส่งเสริมสุขภาพพลเมืองด้วยการสนับสนุนให้มีการเดินทางด้วยการเดินเท้าและขี่จักรยาน ได้ที่ https://www.youtube.com/watch?v=HhhEERlOayk

 

Recommended articles

เปลี่ยนทุกเมืองให้เป็นเมืองแห่งการเรียนรู้ สร้างระบบนิเวศการเรียนรู้ตลอดชีวิตให้ทุกเมือง
readWORLD

เปลี่ยนทุกเมืองให้เป็นเมืองแห่งการเรียนรู้ สร้างระบบนิเวศการเรียนรู้ตลอดชีวิตให้ทุกเมือง

เมืองแห่งการเรียนรู้ ในฐานะระบบนิเวศของการเรียนรู้ตลอดชีวิต เป็นประเด็นที่การประชุม TK Forum 2022 ได้หยิบยกขึ้นมานำเสนอ เนื้อหาว่าด้วยแนวคิดและประสบการณ์การขับเคลื่อนระบบนิเวศการเรียนรู้ของเมืองด้วยนวัตกรรมและความสร้างสรรค์ ทั้งในและต่างประเทศ

1870
กลยุทธ์ชุบชีวิตห้องสมุดในแมนเชสเตอร์
readWORLD

กลยุทธ์ชุบชีวิตห้องสมุดในแมนเชสเตอร์

มหานครแมนเชสเตอร์เป็นศูนย์กลางระดับโลก เนื่องจากมีประชากรหนาแน่นที่สุดเป็นอันดับสองของอังกฤษและมีมูลค่าทางเศรษฐกิจถึงสี่หมื่นแปดพันล้านปอนด์ มีประชากร 2.6 ล้านคนและธุรกิจกว่า 90,000 แห่ง

48|Read : 5 min
8 พื้นที่การเรียนรู้ที่สร้างแรงบันดาลใจ
readWORLD

8 พื้นที่การเรียนรู้ที่สร้างแรงบันดาลใจ

ตัวอย่างพื้นที่การเรียนรู้ที่มีแนวคิดแปลกใหม่ ซึ่งพรมแดนที่กั้นแบ่งการเรียนรู้ การทำงาน และการดำเนินชีวิตถูกลดเลือนเพื่อตอบสนองความต้องการที่หลากหลายของผู้เรียน สอดคล้องกับแนวคิดการเรียนรู้ตลอดชีวิต

397|Read : 5 min
ห้องสมุดดีที่สุดในออสเตรเลีย
readWORLD

ห้องสมุดดีที่สุดในออสเตรเลีย

ห้องสมุดทั้ง 8 แห่งได้รับการออกแบบโดยบริษัทสถาปนิกชั้นนำ ดังนั้น ไม่เพียงแต่จะเป็นห้องสมุดดีที่สุดเท่านั้น แต่ยังอาจเรียกได้ว่าเป็นห้องสมุดที่สวยที่สุดของออสเตรเลีย ณ เวลานี้ อีกด้วย

25|Read : 5 min
‘พื้นที่สาธารณะ เทศะรังสรรค์ สถานที่แบ่งปัน’ แนวคิดเชื่อมโยงห้องสมุดกับการพัฒนาเมือง
readWORLD

‘พื้นที่สาธารณะ เทศะรังสรรค์ สถานที่แบ่งปัน’ แนวคิดเชื่อมโยงห้องสมุดกับการพัฒนาเมือง

A room is not just a room: The library as shared place and why it matters to communities

68
นิสัยการอ่านของพลเมืองโลก ตอนที่ 2
readWORLD

นิสัยการอ่านของพลเมืองโลก ตอนที่ 2

World Reading Habits in 2018

24|Read : 3 min
การปรับตัวของห้องสมุด
readWORLD

การปรับตัวของห้องสมุด

ตอนที่ 14 ข้อสังเกตจากผลการสำรวจการอ่านของประชากร 2561

22
นิตยสาร ‘ตาย’ สื่อออนไลน์ ‘เกิด’
readWORLD

นิตยสาร ‘ตาย’ สื่อออนไลน์ ‘เกิด’

ตอนที่ 10 ข้อสังเกตจากผลการสำรวจการอ่านของประชากร 2561

22
Font Size
Display
logologo
a055a20767f95f784859118e1baa38fffa16c9a8.png98a72354ed08a02d905ee61cbc417090dae6639a.pnga17f8f684afa5736d21badc3e8cff37a529185ab.png
เมนูลัด
ค้นหาหนังสือActivityRecruitmentProcurementPrivacy PolicyTerms of Service
เกี่ยวกับเรา
TK StoryContact Us
แผนที่เว็บไซต์เงื่อนไขและข้อตกลงนโยบายข้อมูลบุคคลความช่วยเหลือ
©2026 TK Park. All rights reserved.
สถาบันอุทยานการเรียนรู้ (สำนักงาน)
Address
999/9 อาคารดิ ออฟฟิศเศส แอท เซ็นทรัลเวิลด์ ชั้น 17 ถนนพระราม 1 แขวงปทุมวัน เขตปทุมวัน กรุงเทพฯ 10330
Contact
เบอร์โทรศัพท์: 0 2264 5963-5 เบอร์แฟกซ์: 0 2264 5966
Opening Hours
วันจันทร์ – วันศุกร์ เวลา 09.30 – 17.30 น.
อุทยานการเรียนรู้ TK Park
Address
เลขที่ 4 อาคารศูนย์การค้าเซ็นทรัลเวิลด์ ชั้น 8 Dazzle Zone แขวงปทุมวัน เขตปทุมวัน กรุงเทพฯ 10330
Contact
เบอร์โทรศัพท์ : 0 2257 4300
Opening Hours
วันอังคาร-วันอาทิตย์ (ปิดบริการทุกวันจันทร์) เวลา 10.00 - 20.00 น.